น้ำท่วมบ่อกากอุตสาหกรรม ปราจีนบุรี คัดกรอง 613 คน มีอาการ 116 คน

ผลคัดกรองน้ำท่วมบ่อกากอุตสาหกรรม พบผู้มีอาการ 116 คน

ทีมปฏิบัติการของกรมควบคุมโรคลงพื้นที่คัดกรองสุขภาพและประเมินความเสี่ยงของประชาชนที่อยู่ในรัศมี 2-7 กิโลเมตรจากแหล่งที่สงสัยปนเปื้อน ระหว่างวันที่ 6-16 ต.ค. 2569 มีผู้ได้รับการคัดกรองทั้งหมด 613 คน แบ่งเป็นผู้ไม่มีอาการ 497 คน และผู้มีอาการ 116 คน

เมื่อคิดเป็นสัดส่วน คนที่มีอาการคือราว 19 คนในทุก 100 คนที่ได้รับการคัดกรอง ส่วนอีกราว 81 คนไม่มีอาการ ตัวเลขนี้นับเฉพาะคนที่เข้ารับการคัดกรองในรัศมีดังกล่าว จึงไม่ควรนำไปสรุปเป็นสัดส่วนของชาวบ้านทั้งจังหวัด

อาการที่พบส่วนใหญ่เป็นอาการทางผิวหนัง เช่น ผื่นคัน ผื่นแดง และตุ่มน้ำใส กรมควบคุมโรคระบุว่าอาการเหล่านี้อาจเกิดจากการสัมผัสน้ำเป็นเวลานาน ประกาศไม่ได้ระบุว่าผื่นของผู้มีอาการ 116 คนมาจากสารปนเปื้อนจากบ่อกากอุตสาหกรรม และไม่มีข้อมูลว่าพบสารใดในร่างกายของใคร

สิ่งที่ผู้อ่านควรแยกให้ออกคือ ตัวเลขคัดกรองเป็นการดูอาการของคนที่มาตรวจ ส่วนการหาว่ามีสารปนเปื้อนในร่างกายหรือไม่ ต้องรอผลตรวจตัวอย่างเลือดและปัสสาวะที่เก็บไว้ ซึ่งยังไม่ประกาศ ดังนั้นตอนนี้ยังสรุปไม่ได้ว่าพบสารใด หรือพบหรือไม่

ความคืบหน้าล่าสุดของการเฝ้าระวังสุขภาพ

จนถึงวันที่กรมควบคุมโรคประกาศ ศูนย์ปฏิบัติการภาวะฉุกเฉิน (EOC) ทำงานร่วมกับสำนักงานสาธารณสุขจังหวัด (สสจ.) และโรงพยาบาลในพื้นที่ 3 แห่ง ได้แก่ โรงพยาบาลศรีมโหสถ โรงพยาบาลศรีมหาโพธิ และโรงพยาบาลเจ้าพระยาอภัยภูเบศร โดยวางระบบเฝ้าระวังสุขภาพทั้งเชิงรุกและเชิงรับร่วมกับหน่วยบริการปฐมภูมิ

เชิงรุกหมายถึงทีมออกไปคัดกรองถึงพื้นที่ ส่วนเชิงรับหมายถึงเฝ้าดูผู้ป่วยที่เข้ามารับบริการ นอกจากนี้ทีมยังเก็บตัวอย่างเลือดและปัสสาวะเพื่อตรวจสารปนเปื้อน เตรียมทีมแพทย์ ระบบตรวจวินิจฉัย และการส่งต่อผู้ป่วย

กลุ่มเสี่ยงสูงจะได้รับการติดตามสุขภาพต่อเนื่องอย่างน้อย 2 ปี

ด้านบริบทของพื้นที่ ฐานเศรษฐกิจรายงานว่ามีคราบสีรุ้งลอยบนผิวน้ำในตำบลหัวหว้า อำเภอศรีมหาโพธิ และมีการเก็บตัวอย่างน้ำส่งตรวจที่ห้องปฏิบัติการ ในรายงานช่วงต้นเดือน ต.ค. ผลวิเคราะห์น้ำยังอยู่ระหว่างดำเนินการ ตัวเลขคัดกรองข้างต้นมาจากประกาศของกรมควบคุมโรค

เรื่องที่ต้องติดตามต่อคือ ผลตรวจเลือดและปัสสาวะว่าพบสารปนเปื้อนหรือไม่ และการยืนยันจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องว่าพื้นที่ปลอดภัยแล้ว ซึ่งเป็นเงื่อนไขที่กรมควบคุมโรคใช้กำกับคำแนะนำเรื่องการกินสัตว์น้ำและพืชผลจากพื้นที่

วิธีป้องกันตัวเมื่อต้องลุยน้ำที่สงสัยปนเปื้อน

คำแนะนำหลักของกรมควบคุมโรคคือ หลีกเลี่ยงการสัมผัสน้ำและตะกอนดินในพื้นที่เสี่ยงให้มากที่สุด ถ้าจำเป็นต้องลุยน้ำจริงๆ ให้ทำตามนี้

• สวมรองเท้าบูตและอุปกรณ์ป้องกัน
• ปิดแผล
• หลังสัมผัสน้ำ ล้างตัวด้วยน้ำสะอาดและเปลี่ยนเสื้อผ้าทันที
• ไม่นำน้ำที่สงสัยปนเปื้อนมาอาบหรือปรุงอาหาร
• งดกินสัตว์น้ำและผลผลิตทางการเกษตรจากพื้นที่เสี่ยง

กรมควบคุมโรคใช้คำว่าสงสัยปนเปื้อน ซึ่งยังไม่ได้แปลว่าน้ำหรือสัตว์น้ำในพื้นที่ปนเปื้อนแล้ว แต่ในช่วงที่ผลตรวจยังไม่ออก การเลี่ยงไว้ก่อนเป็นแนวทางที่หน่วยงานสาธารณสุขแนะนำ

การงดกินสัตว์น้ำและพืชผลมีเงื่อนไขชัดเจนว่า ให้งดไปจนกว่าหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะยืนยันความปลอดภัย

คำแนะนำเหล่านี้ออกมาสำหรับพื้นที่ปราจีนบุรี แต่หลักป้องกันตัวเมื่อต้องสัมผัสน้ำที่สงสัยปนเปื้อน คือสวมอุปกรณ์ป้องกัน ปิดแผล ล้างตัวและเปลี่ยนเสื้อผ้าทันที ผู้อ่านจึงนำไปใช้เป็นแนวทางเบื้องต้นได้เมื่อน้ำท่วมใกล้โรงงานหรือบ่อกากอุตสาหกรรมที่อื่น โดยควรฟังประกาศของหน่วยงานในพื้นที่ประกอบด้วย

อาการที่ควรไปพบแพทย์ และสายด่วนที่ติดต่อได้

ถ้ามีอาการผิดปกติหลังสัมผัสน้ำ ให้พบแพทย์โดยเร็ว กรมควบคุมโรคระบุอาการที่ต้องระวังเป็นพิเศษคือ แสบตา เวียนศีรษะ และคลื่นไส้ ทั้งนี้ผื่นคัน ผื่นแดง และตุ่มน้ำใสก็เป็นอาการที่พบมากที่สุดในผู้ที่ได้รับการคัดกรองรอบนี้

เมื่อพบแพทย์ ควรบอกประวัติว่าสัมผัสน้ำหรือสารเคมีมา เพื่อให้แพทย์ประเมินได้ตรงจุด การรักษาเป็นเรื่องเฉพาะราย ผู้ที่มีอาการควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้ยาหรือเปลี่ยนวิธีรักษาใดๆ

ผู้ที่ต้องการสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมโทรสายด่วนกรมควบคุมโรคได้ที่ 1422

ที่มา: ประกาศกรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุข เรื่องการเปิดศูนย์ปฏิบัติการภาวะฉุกเฉินกรณีอุทกภัยและน้ำซึมจากบ่อฝังกลบกากอุตสาหกรรม จังหวัดปราจีนบุรี และรายงานของฐานเศรษฐกิจ (เฉพาะบริบทเรื่องคราบสีรุ้ง)