Advertisement
เศรษฐกิจ

ทางหลวงชนบท เอกชนประมูลบริหารท่าเรือ ใบอนุญาตไม่เกิน 50 ปี

Read this story in English

ทางหลวงชนบท เอกชนประมูลท่าเรือ เรือข้ามฟาก และที่พักริมทางได้ ครม. เห็นชอบหลักการแล้ว 50 ปีคือเพดาน และร่างยังต้องผ่านกฤษฎีกา

ทางหลวงชนบท เอกชนประมูลบริหารท่าเรือ ใบอนุญาตไม่เกิน 50 ปี

ครม. เห็นชอบหลักการร่างกฎกระทรวงที่เปิดทางให้เอกชนประมูลลงทุนบริหารท่าเรือ เรือข้ามฟาก และที่พักริมทางในเขตทางหลวงชนบทแล้ว รองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรีเปิดเผยว่า ครม. มีมติเมื่อวันที่ 17 พ.ย. 2569 ตามที่กระทรวงคมนาคม (Ministry of Transport) เสนอ ใบอนุญาตมีอายุไม่เกิน 50 ปี แต่ตัวเลขนี้เป็นเพดานสูงสุด ไม่ได้หมายความว่าทุกรายจะได้ครบ 50 ปี

ร่างนี้ยังไม่มีผลบังคับใช้ ต้องส่งให้สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา (Office of the Council of State) ตรวจพิจารณาก่อน ข้อมูลที่รองโฆษกรัฐบาลเปิดเผยยังไม่ระบุว่าจะมีโครงการใดเปิดประมูล ตั้งอยู่ที่ไหน หรือผู้ใช้บริการต้องจ่ายค่าบริการเท่าไร ผู้ใช้ท่าเรือ เรือข้ามฟาก และชุมชนริมทางหลวงชนบทจึงยังไม่เห็นผลที่จับต้องได้ในตอนนี้

เอกชนประมูลในเขตทางหลวงชนบทได้อะไรบ้าง

เอกชนที่ชนะประมูลจะได้รับอนุญาตให้ลงทุน จัดให้มี หรือเข้าบริหารจัดการท่าเรือ เรือหรือพาหนะที่ใช้ขนส่งข้ามฟาก และที่พักริมทาง รวมถึงสิ่งก่อสร้างอื่นในเขตทางหลวงชนบท ผู้ออกหนังสืออนุญาตคือผู้อำนวยการทางหลวงชนบท ส่วนร่างกฎกระทรวงจะวางหลักเกณฑ์ อัตราค่าตอบแทน ระยะเวลา และเงื่อนไขของการอนุญาต

ขอบเขตของร่างจำกัดเฉพาะเขตทางหลวงชนบทตามมาตรา 63 แห่งพระราชบัญญัติทางหลวง พ.ศ. 2535 (Highway Act B.E. 2535) ซึ่งแก้ไขเพิ่มเติมโดยพระราชบัญญัติทางหลวง (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2549

รองโฆษกรัฐบาลระบุเหตุผลของร่างนี้ว่า เพื่อให้เอกชนเข้าร่วมจัดทำบริการสาธารณะ พัฒนาสิ่งอำนวยความสะดวกในเขตทางหลวงชนบทให้มีประสิทธิภาพและสนองความต้องการของประชาชน และเปิดโอกาสให้เอกชนเข้าสู่กระบวนการคัดเลือกได้อย่างเท่าเทียมและเป็นธรรม

50 ปีคือเพดาน ไม่ใช่สัญญาที่เอกชนทุกรายจะได้

ระยะเวลาอนุญาตไม่เกิน 50 ปีนับแต่วันที่ผู้อำนวยการทางหลวงชนบทออกหนังสืออนุญาต กระทรวงคมนาคมอธิบายที่มาของตัวเลขนี้ว่าเทียบเคียงกับกฎกระทรวงว่าด้วยเรื่องเดียวกันในเขตทางหลวงพิเศษ ทางหลวงแผ่นดิน และทางหลวงสัมปทาน พ.ศ. 2563 โดยอ้างอิงมาตรา 3 ของพระราชบัญญัติการเช่าอสังหาริมทรัพย์เพื่อพาณิชยกรรมและอุตสาหกรรม พ.ศ. 2542 ซึ่งกำหนดให้การเช่าอสังหาริมทรัพย์เกิน 30 ปีแต่ไม่เกิน 50 ปีทำได้

กระทรวงคมนาคมชี้แจงว่า การกำหนดไม่เกิน 50 ปีเป็นการวางเพดานสูงสุดไว้ ไม่ได้ให้สิทธิแก่เอกชนทุกรายที่จะได้ 50 ปี โดยจะคำนึงถึงมูลค่าการลงทุน ความคุ้มค่า และประโยชน์ของรัฐ ซึ่งพิจารณาจากรายได้ ผลตอบแทนจากการประกอบกิจการ ระยะเวลาที่เอกชนต้องใช้ในการคืนทุน และระยะเวลาการสร้างผลตอบแทนจากการลงทุน

ถ้อยคำว่า ไม่เกิน จึงทำให้ระยะเวลาจริงของแต่ละโครงการอาจสั้นกว่า 50 ปี ตามหลักที่กระทรวงคมนาคมชี้แจง แต่ตอนนี้ยังไม่มีข้อมูลว่าโครงการใดจะได้กี่ปี เพราะยังไม่มีการเปิดเผยโครงการหรือเงื่อนไขการประมูลรายละเอียด

ร่างกฎกระทรวงประมูลท่าเรือ อยู่ขั้นไหนแล้ว / ครม. เห็นชอบหลักการ / กฤษฎีกาตรวจพิจารณา / ประกาศใช้กฎกระทรวง
ร่างกฎกระทรวงผ่านหลักการแล้ว แต่ยังต้องรอกฤษฎีกาตรวจพิจารณา

ร่างผ่านหลักการแล้ว แต่ยังรอกฤษฎีกา

ตอนนี้ร่างอยู่ในขั้นที่ ครม. อนุมัติหลักการ และต้องส่งสำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกาตรวจพิจารณาก่อนดำเนินการต่อไป ร่างยังไม่มีผลบังคับใช้ และยังไม่มีข้อมูลว่าจะใช้ได้เมื่อไร

ครม. ยังให้กระทรวงคมนาคมรับความเห็นของกระทรวงทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม (Ministry of Natural Resources and Environment) สำนักงบประมาณ (Bureau of the Budget) และสำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (NESDC) ไปพิจารณาดำเนินการต่อไปด้วย การอนุมัติหลักการจึงยังไม่ใช่การประกาศใช้

สิ่งที่ยังไม่เปิดเผยและต้องจับตา

ชื่อร่างระบุว่าจะกำหนดอัตราค่าตอบแทน แต่ตัวเลขยังไม่ปรากฏในข้อมูลที่รองโฆษกรัฐบาลเปิดเผย เช่นเดียวกับเงื่อนไขการประมูลรายละเอียด รายชื่อโครงการ ที่ตั้ง และค่าบริการที่ผู้ใช้ท่าเรือหรือเรือข้ามฟากต้องจ่าย ทั้งหมดนี้ต้องรอร่างฉบับเต็มและรายละเอียดเมื่อมีโครงการจริง

สิ่งที่ผู้ใช้บริการและชุมชนริมทางควรจับตามี 3 เรื่อง เรื่องแรกคือผลการตรวจร่างของกฤษฎีกาและวันที่กฎกระทรวงประกาศใช้ เรื่องที่สองคือเมื่อมีโครงการจริง จะมีโครงการใดบ้าง ที่ไหน และเงื่อนไขการประมูลเป็นอย่างไร เรื่องที่สามคือผลต่อค่าบริการและการใช้พื้นที่ในเขตทางหลวงชนบท

ขั้นตอนทั้งหมดยังอยู่ในระยะต้น ใครที่ใช้ท่าเรือ เรือข้ามฟาก หรือประกอบกิจการริมทางหลวงชนบท ควรติดตามประกาศของกระทรวงคมนาคมและหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเมื่อมีความคืบหน้า

ที่มา: คำแถลงของรองโฆษกประจำสำนักนายกรัฐมนตรี สรุปมติ ครม. 17 พ.ย. 2569 และคำชี้แจงของกระทรวงคมนาคม

บทความที่เกี่ยวข้อง