AI เขียนข่าวได้แล้วในหลายห้องข่าวทั่วโลก แต่ผู้อ่านเปิดรับมากกว่าเมื่อ AI เป็นผู้ช่วยของนักข่าว ไม่ใช่ผู้เขียนเอง รายงาน Digital News Report ของสถาบันรอยเตอร์สเพื่อการศึกษาด้านวารสารศาสตร์ (Reuters Institute for the Study of Journalism) ระบุว่าผู้อ่านยังสงสัยข่าวที่ผลิตด้วยระบบอัตโนมัติเป็นหลัก ตัวเลขความสบายใจในแต่ละประเทศต่างกันมาก ตั้งแต่ 44% ในอินเดียไปจนถึง 11% ในสหราชอาณาจักร
เรื่องนี้กระทบผู้อ่านโดยตรง เพราะข่าวที่เราเปิดอ่านทุกวันอาจมี AI อยู่เบื้องหลังมากน้อยต่างกัน บทความนี้เล่าว่าผู้อ่านรู้สึกอย่างไร ห้องข่าวใช้ AI ตรงไหนแล้ว และมีข้อจำกัดอะไรที่ควรรู้ก่อนเชื่อข่าวที่ AI เขียนหรือสรุปให้
ผู้อ่านยังระวังข่าวที่ AI เขียนข่าวเอง
รายงานฉบับปี 2025 สรุปว่าผู้อ่านโดยรวมยังสงสัยการผลิตข่าวด้วยระบบอัตโนมัติ คะแนนใกล้เคียงกับปีก่อนหน้า ความรู้สึกต่างกันมากตามประเทศ ผู้ที่สบายใจกับข่าวซึ่งผลิตโดย AI เป็นหลักแต่มีคนดูแลบางส่วนมีสัดส่วน 44% ในอินเดีย แต่มีเพียง 11% ในสหราชอาณาจักร รายงานระบุด้วยว่ากลุ่มอายุน้อยสบายใจกับข่าวจาก AI มากกว่ากลุ่มอายุมาก ยุโรประมัดระวังมากกว่าสหรัฐฯ และเอเชียระวังน้อยกว่าทั้งยุโรปและอเมริกาเหนือ
ผู้ตอบแบบสำรวจยังคาดว่า AI จะทำให้ข่าวถูกลงและทันสมัยขึ้น แต่จะทำให้ข่าวน่าเชื่อถือน้อยลง คะแนนสุทธิที่รายงานคือ ข่าวถูกลงในการผลิต +29 ทันสมัยขึ้น +16 เข้าใจง่ายขึ้น +7 ส่วนด้านลบคือโปร่งใสน้อยลง -8 แม่นยำน้อยลง -8 และน่าเชื่อถือน้อยลง -18 พูดอีกอย่างคือผู้อ่านเห็นว่า AI ได้เรื่องต้นทุนและความทันสมัย แต่เสียเรื่องความไว้ใจ
คะแนนสุทธิคือสัดส่วนผู้ที่เห็นว่าด้านนั้นจะดีขึ้น หักด้วยสัดส่วนผู้ที่เห็นว่าจะแย่ลง เมื่อคะแนนด้านต้นทุนเป็น +29 แปลว่าผู้ที่คาดว่าข่าวจะถูกลงมีมากกว่าผู้ที่คาดว่าจะแพงขึ้นอยู่ 29 จุด ส่วนความน่าเชื่อถือที่ -18 แปลว่าผู้ที่คาดว่าจะน่าเชื่อถือน้อยลงมีมากกว่าผู้ที่คาดว่าจะน่าเชื่อถือมากขึ้น 18 จุด และเป็นด้านที่ติดลบหนักที่สุดในบรรดาด้านที่รายงานถามไว้
ห้องข่าวใช้ AI ช่วยตรงไหนแล้วบ้าง
รายงานปี 2025 ระบุว่างานที่ห้องข่าวใช้ AI ช่วยมีทั้งการค้นคว้า การถอดเสียง และการเสนอพาดหัวหรือบทสรุป บางแห่งไปไกลกว่านั้น เช่น Reach ในอังกฤษมีระบบชื่อ Gutenbot ที่เขียนข่าวใหม่ลงเว็บไซต์ในเครือ ส่วน Express.de ของเยอรมนีมีผู้เขียนชื่อ Klara Indernach ที่เขียนข่าวไปกว่า 1,500 ชิ้น คิดเป็น 10% ของข่าวที่ถูกอ่าน
ในเอเชีย ทีวีวัน (TVOne) ของอินโดนีเซียใช้ผู้สื่อข่าวที่สร้างด้วย AI บนช่องโซเชียลมีเดีย ส่วนโมโน 29 (Mono 29) ของไทยใช้ผู้ประกาศข่าว AI ชื่อ Nong Marisa บนช่องโทรทัศน์
รายงานฉบับปี 2026 ระบุว่าสำนักข่าวยังยึดหลัก 'human in the loop' คือให้คนอยู่ในกระบวนการ แต่กำลังหาทางนำ AI เข้าไปในงานและผลิตภัณฑ์ให้ลึกขึ้น
ข้อมูลฉบับปี 2025 ยังชี้ว่า Apple News ถอนระบบแจ้งเตือนข่าวที่ AI สร้างออกไป หลังพบว่ามีข้อมูลคลาดเคลื่อน ตัวอย่างนี้ชี้ว่าความเร็วของ AI ยังต้องมีคนตรวจก่อนถึงมือผู้อ่าน

จุดอ่อนที่ต้องรู้ก่อนเชื่อข่าวจาก AI
ในรายงานฉบับปี 2026 ความไว้ใจต่อคำตอบจากแชตบอต AI อยู่ที่ 20% ทั่วโลก เทียบกับ 37% สำหรับข่าวโดยรวม และต่ำสุดที่ 6% ในสหราชอาณาจักร ตัวเลขนี้วัดความไว้ใจต่อคำตอบของแชตบอต ไม่ใช่ข่าวที่นักข่าวเขียนด้วยความช่วยเหลือของ AI แต่ก็บอกได้ว่าผู้อ่านยังไม่วางใจเครื่องมือเหล่านี้เต็มที่ ความกังวลเรื่องข่าวปลอมในรายงานเดียวกันเพิ่มขึ้น 4 จุดเปอร์เซ็นต์ เป็น 62%
การใช้แชตบอตหาข่าวเพิ่มขึ้นจาก 7% เป็น 10% ของผู้ตอบทั้งหมดต่อสัปดาห์ และสูงถึง 16% ในกลุ่มอายุต่ำกว่า 35 ปี ผู้ใช้แชตบอตหาข่าว 42% บอกว่ากดตามไปอ่านแหล่งต้นฉบับเสมอหรือบ่อยครั้ง รายงานฉบับปี 2025 ยังระบุว่าผู้ใช้หาข่าวผ่านฟีเจอร์ AI Overviews ของกูเกิลน้อย
ตัวเลขเหล่านี้มีความหมายกับคนที่ใช้แชตบอตสรุปข่าว ความไว้ใจที่ 20% ต่ำกว่าข่าวโดยรวมเกือบครึ่ง และต่ำเพียง 6% ในสหราชอาณาจักร ผู้อ่านจำนวนมากจึงยังไม่ถือว่าคำตอบของแชตบอตเป็นข้อมูลที่เชื่อได้ทันที ส่วนผู้ใช้ที่กดตามไปอ่านต้นฉบับเสมอหรือบ่อยครั้งมี 42% ผู้ใช้ที่เหลือไม่ได้ตามไปตรวจเป็นประจำ จึงอาจรับข่าวจากคำตอบของแชตบอตอย่างเดียว
สิ่งที่ผู้อ่านทำได้จึงเรียบง่าย ถ้าข่าวหรือคำตอบมาจาก AI ให้กดไปอ่านแหล่งต้นฉบับ รายงานปี 2025 ระบุว่าแบรนด์ข่าวที่น่าเชื่อถือยังเป็นตัวเลือกแรกของผู้อ่านเมื่อต้องการตรวจสอบข้อมูล แม้ AI จะเติบโตขึ้น ส่วนห้องข่าวที่ใช้ AI ควรบอกผู้อ่านให้ชัดว่าใช้ตรงไหน และให้คนตรวจก่อนเผยแพร่ทุกครั้ง
ที่มา: รายงาน Digital News Report 2025 และ 2026 สถาบันรอยเตอร์สเพื่อการศึกษาด้านวารสารศาสตร์ (Reuters Institute for the Study of Journalism) มหาวิทยาลัยออกซ์ฟอร์ด







