Advertisement
เทคโนโลยี

การเรียนรู้เฉพาะบุคคลด้วย AI ในโรงเรียนไทย ครูแกนนำผ่านอบรมแล้ว แต่ยังต้องวางกติกา

ปรับปรุงล่าสุด:

การเรียนรู้เฉพาะบุคคลด้วย AI ในโรงเรียนไทยเริ่มจากการอบรมครู สพฐ. จัดอบรมครูแกนนำใช้ AI ประเมินผลนักเรียนรายคนแล้ว

การเรียนรู้เฉพาะบุคคลด้วย AI ในโรงเรียนไทย ครูแกนนำผ่านอบรมแล้ว แต่ยังต้องวางกติกา

การเรียนรู้เฉพาะบุคคลด้วย AI ในโรงเรียนไทยตอนนี้เริ่มจากฝั่งครูก่อน ยังไม่ใช่ระบบที่นักเรียนทุกคนเปิดใช้ได้เอง สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน (สพฐ.) เปิดอบรมครูแกนนำให้ใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) วิเคราะห์ผลการเรียนและให้ข้อมูลย้อนกลับนักเรียนรายบุคคลในช่วงเดือน พ.ค. 2569 ผู้ปกครองและนักเรียนจึงควรรู้ว่า AI ช่วยครูทำอะไรได้ และต้องระวังอะไรก่อนนำไปใช้กับเด็กจริง

การเรียนรู้เฉพาะบุคคลด้วย AI ในห้องเรียนไทยเริ่มจากครู

สำนักทดสอบทางการศึกษา สพฐ. จัดอบรมออนไลน์ผ่าน Zoom โดยไม่เก็บค่าใช้จ่าย ช่วงปลาย พ.ค. ถึงต้น มิ.ย. 2569 รุ่นแรกเป็นครูแกนนำฝ่ายวิชาการของโรงเรียนในทุกเขตพื้นที่การศึกษา ประมาณ 500 คน ผู้เข้าอบรมต้องส่งงานหลังอบรมจึงจะได้รับเกียรติบัตร (อ้างตามรายงานของแนวหน้าและเดลินิวส์)

หลักสูตรแบ่งเป็น 3 วัน วันแรกสอนนำผลประเมินคุณภาพผู้เรียนระดับชาติมาพัฒนาการเรียนรู้ โดยใช้ AI วิเคราะห์ ประมวลผล และนำเสนอข้อมูล วันที่สองสอนการประเมินเพื่อพัฒนาการเรียนรู้ โดยใช้ AI สร้างเครื่องมือประเมินและให้ข้อมูลป้อนกลับ วันที่สามสอนการวัดและประเมินผลที่รองรับการเรียนการสอนซึ่งตอบสนองความแตกต่างระหว่างบุคคล โดยใช้ Generative AI (AI ที่สร้างเนื้อหาใหม่ได้ เช่น ข้อความหรือแบบฝึกหัด)

ภาพที่เห็นจากหลักสูตรนี้คือ AI ทำหน้าที่เป็นเครื่องมือช่วยครู ไม่ใช่ให้เด็กเรียนกับ AI เองทั้งหมด ครูใช้ AI อ่านผลประเมินระดับชาติเพื่อดูว่านักเรียนอ่อนหรือเก่งเรื่องไหน สร้างเครื่องมือประเมินให้เหมาะกับเนื้อหา และให้ข้อมูลย้อนกลับแก่เด็กเป็นรายคน เมื่อครูเห็นภาพของเด็กแต่ละคนชัดขึ้น การปรับวิธีสอนให้ตรงกับความต้องการของเด็กก็ทำได้ง่ายขึ้น

ยูเนสโกและไทยวางกติกาเรื่องอายุ ข้อมูลส่วนตัว และจริยธรรม

องค์การยูเนสโก (UNESCO) เผยแพร่แนวปฏิบัติเรื่อง AI เชิงสร้างสรรค์ในการศึกษาและการวิจัยเมื่อเดือน ก.ย. 2566 ข่าวของสหประชาชาติ (UN News) สรุปว่าแนวปฏิบัตินี้เสนอให้พิจารณากำหนดอายุขั้นต่ำ 13 ปีสำหรับการใช้ AI ในห้องเรียน และเสนอให้มีข้อบังคับคุ้มครองความเป็นส่วนตัวของข้อมูล ข้อความทั้งสองเป็นการสรุปของ UN News

ในไทย สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) กับสำนักงานพัฒนาธุรกรรมทางอิเล็กทรอนิกส์ (ETDA) ลงนามบันทึกความเข้าใจเมื่อเดือน ก.ย. 2568 เพื่อพัฒนาหลักสูตรสำหรับครู เรื่องการใช้ AI และเทคโนโลยีดิจิทัลอย่างมีจริยธรรม ให้ครูจัดการเรียนรู้ได้ปลอดภัย และลดความเสี่ยง เช่น การลอกเลียนผลงาน การละเมิดสิทธิ และผลกระทบต่อสังคม ผลผลิตสำคัญคือหลักสูตรต้นแบบชื่อ 100 Schools for AI Ethics ที่จะเป็นแบบอย่างให้โรงเรียนทั่วประเทศ

สองเรื่องนี้ชี้ไปทางเดียวกัน คือการให้เด็กใช้ AI ต้องมีครูที่เข้าใจเครื่องมือ และมีกติกาชัดเจนเรื่องอายุกับข้อมูลส่วนตัวของเด็ก

AI ช่วยครูสอนรายคน เริ่มถึงไหนแล้ว / ก.ย. 2566 ยูเนสโกออกแนวปฏิบัติ AI ในการศึกษา เสนอพิจารณาอายุขั้นต่ำ 13 ปี / ก.ย. 2568 สสวท. และ ETDA ลงนาม MOU พัฒนาหลักสูตรครูใช้ AI อย่างมีจริยธรรม / ปลาย พ.ค. 2569 สพฐ. อบรมออนไลน์ครูแกนนำรุ่นแรก ประมาณ 500 คน หลักสูตร 3 วัน / ระยะต่อไป สพฐ. วางแผนให้เรียนผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์ หลักสูตรละ 6 ชั่วโมง
การใช้ AI ในโรงเรียนไทยเริ่มจากการอบรมครูก่อน

ความคืบหน้าล่าสุดของการอบรมครู

สพฐ. จัดอบรมครูแกนนำรุ่นแรกไปแล้วในช่วงปลาย พ.ค. ถึงต้น มิ.ย. 2569 และวางแผนเปิดให้ครูและศึกษานิเทศก์ที่สมัครใจเข้าร่วมต่อจากรุ่นแรก สพฐ. ระบุว่าครูแกนนำจะนำ AI ไปใช้จริงในการทำงานแล้วรายงานกลับว่าช่วยให้การทำงานมีประสิทธิภาพหรือไม่

ระยะต่อไป สพฐ. วางแผนให้เรียนผ่านแพลตฟอร์มออนไลน์ หลักสูตรละ 6 ชั่วโมง เรียนได้ทุกที่ทุกเวลา ครูที่สนใจควรติดตามประกาศรอบใหม่จากสำนักทดสอบทางการศึกษา สพฐ. ส่วนผลที่เกิดกับนักเรียนจริง เช่น เด็กกลุ่มไหนจะได้ประโยชน์ก่อน และ AI ช่วยให้เรียนดีขึ้นแค่ไหน เป็นเรื่องที่ต้องรอดูจากรายงานของ สพฐ. ต่อไป

ผู้ปกครองและครูทำอะไรได้ตั้งแต่ตอนนี้

ผู้ปกครองถามครูได้ว่าโรงเรียนใช้ AI กับงานประเมินอย่างไร และถ้าโรงเรียนใช้แอปหรือระบบ AI ที่เก็บข้อมูลการเรียนของนักเรียน ก็ถามได้ว่าระบบนั้นเก็บข้อมูลอะไรบ้าง และใครเข้าถึงข้อมูลนั้นได้ คำถามพวกนี้ตรงกับประเด็นที่ยูเนสโกและ สสวท.-ETDA ให้ความสำคัญ คือการคุ้มครองข้อมูลส่วนตัวและการใช้ AI อย่างมีจริยธรรม

สำหรับครู การเรียนรู้เฉพาะบุคคลด้วย AI เริ่มได้จากงานที่ใกล้ตัวที่สุด คือการอ่านผลประเมินให้ละเอียดขึ้น และให้ข้อมูลย้อนกลับเด็กเป็นรายคน ตามที่หลักสูตรของ สพฐ. สอน ส่วนระบบที่ปรับเนื้อหาให้เด็กแต่ละคนแบบอัตโนมัติ ตอนนี้ยังไม่มีข้อมูลยืนยันว่าโรงเรียนไทยใช้อย่างแพร่หลาย

ที่มา: สำนักทดสอบทางการศึกษา สพฐ. (อ้างตามรายงานของแนวหน้าและเดลินิวส์ ข่าว 13 พ.ค. 2569), ข่าวสหประชาชาติ (UN News) เรื่องแนวปฏิบัติ AI เชิงสร้างสรรค์ของยูเนสโก, สสวท. ข่าวความร่วมมือกับ ETDA

บทความที่เกี่ยวข้อง