ดาต้าเซ็นเตอร์ไทยขยับต่อเนื่องในปี 2569 เมื่อกูเกิล (Google) เปิดบริการคลาวด์ภูมิภาคกรุงเทพฯ เมื่อวันที่ 21 ม.ค. 2569 ต่อจากแอมะซอน เว็บ เซอร์วิสเซส (Amazon Web Services หรือ AWS) ที่เปิดภูมิภาคประเทศไทยไปก่อนหน้านี้ ส่วนไมโครซอฟท์ (Microsoft) ประกาศว่าจะลงทุนในไทยเกิน 1,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ องค์กรที่ต้องการเก็บและประมวลผลข้อมูลในประเทศจึงมีตัวเลือกมากขึ้น
ผู้ให้บริการแต่ละรายลงทุนไม่เท่ากัน และอยู่คนละขั้น บางรายเปิดใช้งานแล้ว บางรายยังอยู่ระหว่างสร้าง ขณะที่ตัวเลขผลทางเศรษฐกิจส่วนใหญ่เป็นประมาณการที่บริษัทประกาศเอง ยังไม่ใช่ผลที่เกิดขึ้นจริง
กูเกิลเปิดคลาวด์กรุงเทพฯ แล้ว
กูเกิลประกาศเปิดคลาวด์ภูมิภาคใหม่ในกรุงเทพฯ ผู้ใช้เลือกภูมิภาคนี้ได้ในชื่อ Bangkok (asia-southeast3) บนคอนโซลของ Google Cloud กูเกิลระบุว่าเป็นหมุดหมายสำคัญของการลงทุน 1,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ในโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลของไทย
ภูมิภาคนี้รองรับ data residency (การเก็บข้อมูลที่ระบุไว้ภายในพรมแดนประเทศ) ข้อมูลทั้งหมดเข้ารหัสทั้งตอนเก็บและตอนส่งเป็นค่าตั้งต้น และลูกค้าจัดการกุญแจเข้ารหัสของตัวเองได้ผ่านบริการ Cloud Key Management ภูมิภาคเปิดมาพร้อมมาตรฐานรับรองหลายชุด เช่น ISO/IEC 27001, 27017, 27018, PCI DSS และ SOC 1, 2, 3
ลูกค้ากลุ่มแรกที่กูเกิลเอ่ยถึง ได้แก่ กลุ่มเทคโนโลยีของธนาคารกสิกรไทย (KASIKORN Business-Technology Group หรือ KBTG) ทรู ดิจิทัล กรุ๊ป (True Digital Group) ธิปไตย กรุ๊ป โฮลดิ้งส์ (Dhipaya Group Holdings) และบัตรกรุงไทย (Krungthai Card หรือ KTC) ส่วนพันธมิตรช่วงเปิดตัวคือ Accenture, Beryl8, Deloitte, MFEC และ NTT Data
กูเกิลคาดว่าในห้าปีข้างหน้า ภูมิภาคนี้จะสร้างมูลค่าทางเศรษฐกิจให้ไทย 1.4 ล้านล้านบาท (41,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ตามที่กูเกิลระบุ) และหนุนการจ้างงานเฉลี่ย 130,000 ตำแหน่งต่อปี ตัวเลขนี้เป็นการคาดการณ์ที่กูเกิลอ้างในประกาศ ไม่ใช่ผลที่เกิดขึ้นจริงแล้ว
AWS ไมโครซอฟท์ และ AIS ตามมาเป็นลำดับ
AWS ประกาศในปี 2567 ว่าจะลงทุนในไทยกว่า 190,000 ล้านบาท (5,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ) ถึงปี 2580 เพื่อสร้างภูมิภาคคลาวด์ในประเทศ ตามประกาศของ Amazon ในสิงคโปร์ ต่อมาในต้นปี 2568 AWS เปิดภูมิภาคเอเชียแปซิฟิก (ประเทศไทย) มี 3 โซนความพร้อมใช้งาน (Availability Zone) ภายใต้ชื่อ ap-southeast-7 ตามบล็อกข่าวของ AWS
บล็อกฉบับเดียวกันระบุว่า การลงทุนของ AWS ในไทยตลอด 15 ปีข้างหน้าจะเพิ่มมูลค่าให้ผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (GDP) ราว 10,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และหนุนการจ้างงานเฉลี่ยราว 11,000 ตำแหน่งต่อปีในธุรกิจท้องถิ่นของไทย ทั้งสองตัวเลขเป็นประมาณการของ AWS เอง ต้องรอดูผลจริงในอีกหลายปีข้างหน้า
ฝั่งไมโครซอฟท์ ประกาศเมื่อ 31 มี.ค. 2569 หลังนายแบรด สมิธ (Brad Smith) รองประธานและประธานบริษัท เข้าพบนายกรัฐมนตรีอนุทิน ชาญวีรกูล (Anutin Charnvirakul) ที่กรุงเทพฯ ว่าจะลงทุนในไทยเกิน 1,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ในช่วงปี 2569 ถึง 2571 เพื่อขยายโครงสร้างพื้นฐานคลาวด์และ AI รวมถึงค่าดำเนินงาน ไมโครซอฟท์จะพัฒนาและดำเนินงานภูมิภาคคลาวด์ของไทย โดยมีพันธมิตรอย่าง กัลฟ์ ดีเวลลอปเมนท์ (Gulf Development) แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส (Advanced Info Service หรือ AIS) เครือเจริญโภคภัณฑ์ ทรู คอร์ปอเรชั่น และทรู อินเทอร์เน็ต ดาต้า เซ็นเตอร์ ประกาศของไมโครซอฟท์ยังไม่ระบุวันเปิดให้บริการหรือที่ตั้งดาต้าเซ็นเตอร์
ในแพ็กเกจเดียวกัน ไมโครซอฟท์ร่วมกับกรมพัฒนาฝีมือแรงงาน กระทรวงแรงงาน ตั้งเป้าพัฒนาทักษะและออกใบรับรองให้แรงงาน 150,000 คน และมีหลักสูตร AI ภาษาไทยกว่า 280 หลักสูตรบนแพลตฟอร์มอบรมออนไลน์ของกรมแล้ว
ส่วน AIS ประกาศในกลางปี 2567 ว่าจะใช้ Oracle Alloy เปิด AIS Cloud ซึ่งบริษัทระบุว่าเป็นไฮเปอร์สเกลคลาวด์ที่เป็นเจ้าของและดำเนินงานโดยบริษัทในไทยเป็นรายแรก บริการนี้เปิดให้เข้าถึงบริการของ Oracle Cloud Infrastructure กว่า 100 รายการ รวมถึงเครื่องมือ AI และทำงานบนดาต้าเซ็นเตอร์ของ AIS สองแห่งในไทย AIS ระบุว่าช่วยให้ลูกค้าปฏิบัติตามกฎเรื่องถิ่นที่เก็บข้อมูลและอธิปไตยข้อมูล รวมถึงพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลและกฎหมายไซเบอร์ (อ้างตามรายงานของ The Story Thailand และ Techsauce) ประกาศนี้ไม่ระบุวงเงินลงทุนและวันเปิดให้บริการ
ดาต้าเซ็นเตอร์ไทยที่ BOI อนุมัติล่าสุด
คณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน (Board of Investment หรือ BOI) อนุมัติโครงการดาต้าเซ็นเตอร์ 7 โครงการเมื่อต้นปี 2569 มูลค่ารวมกว่า 96,000 ล้านบาท หรือราว 3,100 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ตามรายงานของ W.Media และ Kaohoon International ที่อ้างข่าวของ BOI
ล่าสุด BOI อนุมัติอีก 6 โครงการ มูลค่ารวมราว 958,000 ล้านบาท หรือราว 29,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ในจำนวนนี้มีโครงการดาต้าเซ็นเตอร์และบริการโฮสต์ข้อมูลรวมอยู่ด้วย โครงการของ TikTok System (Thailand) มีมูลค่าราว 25,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ประมาณ 842,000 ล้านบาท) เพื่อเพิ่มเซิร์ฟเวอร์และขยายการเก็บและประมวลผลข้อมูลในกรุงเทพฯ สมุทรปราการ และฉะเชิงเทรา ตามรายงานของ Thailand Business News และ W.Media
ตัวเลขเหล่านี้เป็นมูลค่าโครงการที่ได้รับอนุมัติ ควรอ่านแยกจากเงินที่ลงไปจริงและวันที่ศูนย์เปิดใช้งาน ซึ่งแต่ละบริษัทเป็นผู้แจ้งเอง
ผู้ใช้งานควรดูอะไรต่อ
เงินลงทุนของแต่ละรายนับต่างกัน กูเกิลระบุ 1,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ โดยไม่ระบุช่วงเวลาในประกาศเปิดภูมิภาค AWS ระบุเกิน 5,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ถึงปี 2580 ส่วนไมโครซอฟท์ระบุเกิน 1,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ในช่วงปี 2569 ถึง 2571 จึงนำมาบวกรวมเป็นยอดเดียวไม่ได้
สำหรับองค์กรที่ถือข้อมูลลูกค้า ข้อดีที่ผู้ให้บริการระบุตรงกันคือเก็บข้อมูลในไทยได้ แต่กูเกิลใช้คำว่าเก็บ "ข้อมูลที่ระบุไว้" ในประเทศ จึงควรสอบถามผู้ให้บริการให้ชัดว่าข้อมูลประเภทไหนอยู่ในไทยจริง และข้อกำหนดตามกฎหมายของหน่วยงานตัวเองครอบคลุมเรื่องนี้อย่างไร
ตัวเลขการจ้างงานและมูลค่าทางเศรษฐกิจของกูเกิลและ AWS เป็นประมาณการของบริษัท ส่วนกำหนดเปิดของโครงการไมโครซอฟท์และโครงการที่ BOI อนุมัติ ต้องติดตามจากประกาศของแต่ละบริษัทต่อไป
ที่มา: ประกาศของกูเกิล คลาวด์ (Google Cloud) เรื่องเปิดภูมิภาคกรุงเทพฯ, ประกาศของ Amazon เรื่องลงทุนในไทยถึงปี 2580 และบล็อกข่าว AWS เรื่องเปิดภูมิภาคประเทศไทย, ประกาศของไมโครซอฟท์ (Microsoft Source Asia) เรื่องลงทุนในไทย, ข่าวประกาศ AIS Cloud ตามรายงานของ The Story Thailand และ Techsauce, ข่าว BOI ตามรายงานของ W.Media, Kaohoon International, Thailand Business News และ Newsfile Corp
