แชร์เหตุร้ายโดยไม่เบลอหน้า ผิดกฎหมายไหม?
เปิดด้วยคำถามที่หลายคนเคยสงสัย…
เคยเห็นใช่ไหมครับ? เวลาเกิดเหตุร้าย ไม่ว่าจะเป็นอุบัติเหตุ ทะเลาะวิวาท หรือคดีสะเทือนใจ มักมีคนถ่ายคลิปหรือภาพแล้วแชร์ทันที โดยไม่เบลอหน้าใครเลย บางครั้งภาพนั้นก็กลายเป็นไวรัล...
แต่รู้ไหมว่า การแชร์แบบนั้น อาจเข้าข่ายผิดกฎหมาย และละเมิดสิทธิของผู้อื่นโดยไม่รู้ตัว
1. ละเมิดสิทธิส่วนบุคคล (สิทธิในภาพลักษณ์)
ตามกฎหมายแพ่ง มาตรา 420 ว่าด้วยการกระทำละเมิด หากการเผยแพร่ภาพใดทำให้ผู้ปรากฏในภาพเสียหาย เสื่อมเสียชื่อเสียง หรือได้รับความอับอาย ผู้นั้นมีสิทธิฟ้องร้องเรียกค่าเสียหายได้
ตัวอย่าง: ถ่ายภาพผู้ประสบเหตุหรือผู้เสียชีวิตแบบไม่เบลอหน้า แล้วนำไปเผยแพร่สู่สาธารณะ
2. พ.ร.บ. คอมพิวเตอร์ฯ มาตรา 14
หากแชร์ภาพหรือข้อมูลที่ “บิดเบือน หรือกระทบสิทธิของผู้อื่น” โดยเฉพาะในเชิงรุนแรง ลามก หรือมีผลกระทบต่อบุคคลที่สาม อาจเข้าข่ายผิด พ.ร.บ. คอมพิวเตอร์ฯ มีโทษจำคุกไม่เกิน 5 ปี หรือปรับไม่เกิน 100,000 บาท
3. พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPA)
ข้อมูลที่ระบุตัวตนได้ เช่น “ใบหน้า หมายเลขทะเบียนรถ หรือที่อยู่” ถือเป็นข้อมูลส่วนบุคคล หากนำมาเผยแพร่โดยไม่ได้รับความยินยอมของเจ้าของข้อมูล อาจเข้าข่ายผิด PDPA
กฎหมายนี้ให้สิทธิบุคคลในการ “ขอให้ลบหรือระงับการใช้ข้อมูลของตน” ได้ด้วย
4. มารยาทและจริยธรรมสื่อ (แม้ไม่ใช่นักข่าวก็ควรรู้)
แม้คุณจะไม่ใช่นักข่าว แต่การเป็น "พลเมืองสื่อ" (citizen journalist) ก็ควรคำนึงถึงจริยธรรมพื้นฐาน เช่น การเบลอหน้า การปกปิดร่างผู้เสียชีวิต การไม่ตัดสินใครจากภาพ
“แชร์” หรือ “ทำร้าย”?
บางครั้ง... ความตั้งใจดีในการแจ้งเตือนสังคม อาจกลายเป็นการตอกย้ำความเจ็บปวดให้ผู้เกี่ยวข้อง และอาจมีผลทางกฎหมายโดยไม่ตั้งใจ
"บางครั้งการหยุด ก็เป็นการเริ่มต้นใหม่ในอีกแบบ"
